FIRE 5 & ΕΛΛΑΔΑ

Η «ΣΥΝΘΗΚΗ του Amsterdam» (Amsterdam Treaty) εισάγει, ξεκινώντας από το 1997, την έννοια της «ενισχυμένης συνεργασίας»: ένα εργαλείο το οποίο επιτρέπει ακόμη και σε έναν περιορισμένο αριθμό Κ-Μ να προτείνουν «πρωτοβουλίες» με στόχο τη διερεύνηση και ανάπτυξη δράσεων σε διακεκριμένους τομείς.

Τον Φεβρουάριο του 2006, οι Αρχές Πολιτικής Προστασίας της Ιταλίας, της Γαλλίας, της Πορτογαλίας και της Ισπανίας, συζήτησαν τη σκοπιμότητα του σχεδιασμού και της εφαρμογής κοινών δράσεων σε περιπτώσεις φυσικών καταστροφών και εκτάκτων αναγκών, με ιδιαίτερη έμφαση στην περιοχή της Μεσογείου.

Στις 19 Μαΐου του 2006 οι Γενικοί Γραμματείς Πολιτικής Προστασίας των (4) χωρών προσυπόγραψαν στο Graz, κοινή διακήρυξη για την «Επιχειρησιακή Συνεργασία εντός του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας» με τίτλο «FIRE 4». 

Η ιδέα αντανακλά το αποτέλεσμα από δεκάδες εμπειρίες που αποκτήθηκαν κατά τη διάρκεια κοινών επιχειρήσεων στην περιοχή, ενώ αποτελεί το πρώτο βήμα μιας ενισχυμένης συμφωνίας συνεργασίας μεταξύ των (4) χωρών στον τομέα της πολιτικής προστασίας, εστιάζοντας ιδιαίτερα στην αμοιβαία συνδρομή σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης. Οι (4) χώρες στη συνέχεια προετοίμασαν από κοινού την πρόταση, η οποία το Μάρτιο του 2007 έγινε αποδεκτή από την Ευρωπαϊκή Ένωση ως πιλοτικό πρόγραμμα.

Με αυτές τις αρχές  η “Force d’Intervention Rapide Europeenne 4”, γνωστή ως  FIRE 4, δηλαδή η υπέρ-συνοριακή συνεργασία έγινε πραγματικότητα.

Η Επιτροπή Διοίκησης του ευρωπαϊκού προγράμματος FIRE 4 αποτελείται από τους εκπροσώπους των Αρχών Πολιτικής Προστασίας της Ιταλίας, Γαλλίας, Πορτογαλίας και Ισπανίας, ενώ είναι δυνατό να καλούνται εκπρόσωποι των Αρχών Πολιτικής Προστασίας των «συνεργαζόμενων» χωρών, οι οποίες είναι η Κύπρος, η Μάλτα, η Τσεχία, η Σλοβενία και η Ουγγαρία.

Η Ελλάδα αρχικά ανήκε στις συνεργαζόμενες χώρες. Στις 19 Φεβρουαρίου 2008, στη 2^η σύνοδο της Διοικούσας Επιτροπής του προγράμματος στην οποία μετείχε ο Γενικός Γραμματέας Πολιτικής Προστασίας η Ελλάδα έγινε πλήρες μέλος της πρωτοβουλίας και του προγράμματος, αλλάζοντας τη θέση της από συνεργαζόμενη χώρα σε συμμετέχουσα χώρα.

Με την ομόφωνη απόφαση της Διοικούσας Επιτροπής και της Ευρωπαϊκής Ένωσης το πρόγραμμα μετονομάσθηκε πλέον σε FIRE 5.

Το FIRE 5  είναι ένα ολοκληρωμένο τμήμα του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας και πλήρως συνδεδεμένο με αυτόν. Βασικός του στόχος είναι ο καθορισμός κοινών επιχειρησιακών διαδικασιών για τις (5) χώρες στις δασικές πυρκαγιές και τους σεισμούς για την ενίσχυση της προληπτικής και κατασταλτικής ικανότητας των ευρωπαϊκών ομάδων πολιτικής προστασίας. Το πρόγραμμα παρουσιάζει επίσης μια σημαντική δυνατότητα βελτίωσης της επιχειρησιακής ικανότητας των μονάδων (modules) που η Ευρωπαϊκή Ένωση καθόρισε μαζί με τα Κ-Μ.

Το FIRE 5 ξεκίνησε την 1^η Μαΐου 2007 και θα ολοκληρωθεί την 1^η Νοεμβρίου 2009. Σε αυτό το 30 μηνών πρόγραμμα περιλαμβάνονται ασκήσεις, σεμινάρια, ανταλλαγές ειδικών, ειδικά εργαστήρια και προμήθεια εξοπλισμού επικοινωνιών, με σκοπό τον καθορισμό της σύνθεσης πολύ-εθνικών ομάδων εκτίμησης και επιχειρησιακής εμπλοκής αλλά και των κοινών επιχειρησιακών σχεδίων και διαδικασιών.  

Τον Απρίλιο του 2008 πραγματοποιήθηκε στην Ιταλία, η μεγαλύτερη πραγματική άσκηση δασικών πυρκαγιών υπό το γενικό τίτλο «FIRE 5 SARDINIA 2008». Στην άσκηση συμμετείχαν εναέριες δυνάμεις από την Ισπανία (CL-215T), την Γαλλία (CL-415, DASH 8), την Ελλάδα (CL-415) και τη διοργανώτρια χώρα Ιταλία (CL-415) καθώς και χερσαίες δυνάμεις από τις (5) χώρες (Πορτογαλία, Ισπανία, Ιταλία, Γαλλία και Ελλάδα). Στην άσκηση αυτή, συγκεντρώθηκαν και έλαβαν σε πραγματικές επιχειρήσεις αεροπυρόσβεσης περισσότερα από (30) εναέρια μέσα σε μικτούς, πολύ-εθνικούς σχηματισμούς, ενώ οι χερσαίες δυνάμεις ξεπέρασαν τους (500) πυροσβέστες.

Πέραν της συμμετοχής στην ανωτέρω άσκηση η Ελλάδα συμμετείχε σε όλες σχεδόν τις δράσεις του προγράμματος μέχρι σήμερα, καθώς και στις επιμέρους συναντήσεις των Εθνικών Εκπροσώπων.