ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Η Πολιτική Προστασία (Civil Protection) αναφέρεται στο σύνολο των δραστηριοτήτων που αποσκοπούν στην προστασία της ζωής και της περιουσίας των πολιτών έναντι των κινδύνων από φυσικές, τεχνολογικές και περιβαλλοντικές καταστροφές και στοχεύουν στη μείωση των συνεπειών τους σε Ευρωπαϊκό επίπεδο καθώς και πέραν αυτού, συμπληρωματικά με τις εθνικές πολιτικές (αρχή της επικουρικότητας, Subsidiarity).

Η Πολιτική Προστασία εντάσσεται κυρίως στις πολιτικές Περιβάλλοντος, Εσωτερικών και Ασφάλειας ενώ σχετικές δράσεις και μέτρα εμπεριέχονται σε διάφορες πολιτικές της Ένωσης.

Στα πλαίσια της Επιτροπής, λειτουργεί από το 1985 η υπηρεσιακή μονάδα Πολιτικής Προστασίας υπό τη Γενική Διεύθυνση Περιβάλλοντος.

Το 1997 το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης ενέκρινε το πρώτο πρόγραμμα δράσεων για την πολιτική προστασία (1998 - 1999). Το πρώτο αυτό πρόγραμμα δράσεων ακολούθησε ένα δεύτερο και πιο εκτεταμένο 5ετές πρόγραμμα (2000 - 2004), το οποίο παρατάθηκε ως το τέλος του 2006. Δράσεις ανάλογες των προγραμμάτων αυτών ενσωματώθηκαν στο Χρηματοδοτικό Μέσο για την Πολιτική Προστασία για την περίοδο 2007-2013, που θεσπίστηκε με απόφαση του Συμβουλίου το 2007.

Το Μόνιμο Δίκτυο των Εθνικών Αντιπροσώπων (Permanent Network of National Correspondents-PNNC) θεσπίστηκε με το ψήφισμα του Συμβουλίου της 25ης Ιουνίου 1987, (Official Journal C 176 , 04/07/1987)  για την προώθηση της συνεργασίας των κρατών μελών σε θέματα Πολιτικής Προστασίας. Το δίκτυο απαρτίζεται από εκπροσώπους των υπηρεσιών των εθνικών διοικήσεων που ασχολούνται µε θέματα πολιτικής προστασίας και αποτελεί το πρώτο συντονισμένο δίκτυο πολιτικής προστασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Λειτουργεί ως όργανο ανταλλαγής πληροφοριών και εξετάζει διάφορες πρωτοβουλίες στον τομέα της πολιτικής προστασίας. Το Μόνιμο Δίκτυο Εθνικών Ανταποκριτών υποβοήθησε τη δράση της Επιτροπής στην υλοποίηση των κυλιόμενων  προγραμμάτων δράσεων κατά την περίοδο 1998-2006.

Σημαντική πρωτοβουλία σε Ευρωπαϊκό επίπεδο αποτέλεσε η καθιέρωση του  Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας που θεσπίστηκε το 2001 και αναθεωρήθηκε το 2007. Ο Μηχανισμός παρέχει ένα πλαίσιο συνεργασίας και παροχής βοήθειας σε περιπτώσεις μεγάλων εκτάκτων αναγκών εντός και εκτός της Ένωσης. Με την εφαρμογή της αναθεωρημένης απόφασης τέθηκε σε ισχύ ο θεσμός των Μονάδων Πολιτικής Προστασίας δηλαδή ομάδων επέμβασης πολιτικής προστασίας που πληρούν συγκεκριμένες προδιαγραφές σε προσωπικό και μέσα.

Η χρηματοδότηση των διαφόρων δράσεων βασίζεται στο νέο Χρηματοδοτικό Μέσο για την Πολιτική Προστασία, για την περίοδο 2007-2013. Το Χρηματοδοτικό Μέσο καλύπτει:

•        τις δράσεις του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας

•        την εκπαίδευση στελεχών για τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό ΠΠ

•        το πρόγραμμα ανταλλαγής εμπειρογνωμόνων

•        τη χρηματοδότηση μελετών, ασκήσεων

Οι άμεσες προοπτικές ανάπτυξης του συστήματος πολιτικής προστασίας στην ΕΕ περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, την εφαρμογή των νεοσύστατων Μονάδων Πολιτικής Προστασίας και την αναβάθμιση του Κέντρου Παρακολούθησης και Πληροφόρησης.

•       Ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Πολιτικής Προστασίας

•       Το Χρηματοδοτικό Μέσο Πολιτικής Προστασίας για την περίοδο 2007-2013

•       Χρηματοδότηση Μελετών & Ασκήσεων Πολιτικής Προστασίας

•       Το Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας

•       Το Πρόγραμμα Ανταλλαγής Εμπειρογνωμόνων